Cera tłusta to częsty problem, który dotyka kobiet i mężczyzn w każdym wieku. Latem, gdy wzrasta temperatura i wilgotność powietrza, może dochodzić do nasilenia łojotoku i jego objawów. Osoby ze skórą tłustą skarżą się na nadmierne błyszczenie się, widoczne i rozszerzone pory oraz pojawiający się trądzik. Pielęgnacja skóry tłustej opiera się na odpowiednim jej nawilżaniu, regulacji pracy gruczołów łojowych, zmniejszeniu ilości sebum oraz zapobieganiu powstawania zaskórników i krostek. Warto wtedy sięgnąć po kosmetyki złuszczające, nawilżające i przeciwtrądzikowe.
1. Cera tłusta - charakterystyczne cechy, objawy
2. Jak rozpoznać, czy mam cerę tłustą?
3. Czynniki zaostrzające wydzielanie sebum
4. Cera tłusta latem, a trądzik
5. Jak zadbać o skórę tłustą latem? - polecane kosmetyki
6. Cera przetłuszczająca się latem - jakich składników unikać?
7. Jak pielęgnować skórę tłustą latem?- kilka porad
8. Jak dbać o cerę tłustą latem? - dieta
Cera tłusta - charakterystyczne cechy, objawy
Cera tłusta, inaczej zwana skórą łojotokową jest częstym problemem zarówno u kobiet, mężczyzn, jak i nastolatków. Cera tłusta charakteryzuje się zwiększoną aktywnością i przerostem gruczołów łojowych, które produkują nadmierną ilość sebum. Najwięcej gruczołów łojowych odnotowuje się w strefie T - czoło, broda i nos. Często osoby z cerą tłustą mogą zauważyć charakterystyczne rozszerzone ujścia gruczołów łojowych, w postaci czarnych punktów lub grudek wypełnionych sebum. Co więcej, właściwości i skład sebum różni się u osób z cerą tłustą w porównaniu z suchą lub mieszaną. Przede wszystkim w składzie sebum u osób ze skórą łojotokową występuje zwiększona ilość skwalenu i wolnych kwasów tłuszczowych, które mogą negatywnie wpływać na mikrobiom skóry. Ponadto, nadaktywność gruczołów łojowych może sprzyjać zaburzeniom równowagi pomiędzy ilością nasyconych i nienasyconych kwasów tłuszczowych, co zwiększa ryzyko powstawania trądziku i indukować rogowacenie skóry.
Jak rozpoznać, czy mam cerę tłustą?
Najczęściej osoby ze skórą tłustą skarżą się na następujące objawy:
- nadmierne błyszczenie się skóry (szczególnie w strefie T)
- widoczne, rozszerzone pory,
- gruba i szorstka powierzchnia skóry,
- tendencja do powstawania zaskórników,
- trądzik,
- przetłuszczające się włosy (aby dowiedzieć się więcej, jak dbać o przetłuszczające się włosy przeczytaj artykuł: Przetłuszczające się włosy - co jest powodem i jak sobie z nimi radzić?)
- uczucie nieświeżości.
Niestety, osoby zmagające się z cerą tłustą zgłaszają obniżenie samooceny, która wynika głównie z obecności trądziku oraz nadmiernego świecenie się skóry. W związku z tym stworzono kwestionariusze OSSAS (Oily Skin Self Assessment Scale) oraz OSIS (Oily Skin Impact Scale), które oceniają wpływ tłustej skóry w oparciu o jej wygląd i dotyk na samoocenę i emocje.
Czynniki zaostrzające wydzielanie sebum
Najważniejszą i główną przyczyną występowania skóry tłustej są predyspozycje genetyczne. Natomiast, niektóre czynniki wewnętrzne i środowiskowe mogą zaostrzać objawy łojotoku. Nieprawidłowy poziom hormonów, przede wszystkim testosteronu i jego pochodnej mogą stymulować gruczoły łojowe do zwiększonego wydzielania sebum. Kolejnym istotnym czynnikiem wpływającym na pracę gruczołów łojowych jest nieprawidłowa dieta bogata w węglowodany i tłuszcze. Regularne spożycie dużej ilości cukrów, zwiększa wydzielanie insuliny, która z kolei nasila tworzenie się składników tłuszczowych sebum.
Najczęściej nadmierne świecenie się skóry pojawia się w sezonie letnim. Wzrost temperatury na zewnątrz i wewnątrz organizmu może zwiększyć wydzielanie sebum nawet o 10%. Dodatkowo, zwiększona wilgotność powietrza indukuje efekty błyszczenia się skóry, co jest spowodowane mieszaniem się potu z sebum.
Cera tłusta latem, a trądzik
Tłusta cera latem wiąże się z zaostrzeniem trądziku. Mechanizm tego zjawiska jest związany z nadprodukcją sebum, które może zatykać ujścia mieszków włosowych i powstawanie zaskórników. W następnej kolejności nadmiar sebum miesza się z martwymi komórkami naskórka i tworzy się czop rogowo-łojowy. Ponadto, składniki sebum stanowią doskonałą pożywkę dla bakterii Cutibacterium acnes, która inicjuje stan zapalny i powstanie grudek, krostek i guzków zapalnych. Kilka wskazówek jak poradzić sobie z trądzikiem zostały przedstawione w artykule: Co na trądzik? – skuteczne porady i wskazówki.
Jak zadbać o skórę tłustą latem? - polecane kosmetyki
Cera przetłuszczająca się latem wymaga odpowiedniej pielęgnacji. Przede wszystkim warto zwrócić uwagę na składniki aktywne kosmetyków, które regulują wydzielanie sebum, działają przeciwzapalnie i wspierają równowagę mikrobiomu skóry. Latem warto sięgnąć po kosmetyki, które zawierają:
- Niacynamid - pochodna witaminy B3 reguluje produkcję łoju, działa przeciwzapalnie i rozjaśniająco,
- Kwas azelainowy - ma działanie seboregulujące, przeciwbakteryjne i wspiera walkę z trądzikiem,
- Kwasy AHA (glikolowy, mlekowy, migdałowy) i BHA (kwas salicylowy) - substancje delikatnie złuszczają martwy naskórek i oczyszczają pory; stosowanie kwasów w łagodnym stężeniu zapobiega powstawaniu zaskórników i trądziku,
- Cynk - preparaty z cynkiem działają ściągająco, hamują aktywność gruczołów łojowych oraz mają właściwości antybakteryjne,
- Glinka zielona lub biała - maseczki z glinki zwężają pory i regulują pracę gruczołów łojowych.
Zaostrzenie łojotoku skóry może także wynikać z niedostatecznego nawilżenia skóry. Dla osób z cerą tłustą, w sezonie wakacyjnym polecane są lekkie, ale odżywcze kremy nawilżające z kwasem hialuronowym, ektoiną oraz śluzem ze ślimaka.
Cera przetłuszczająca się latem - jakich składników unikać?
Osoby zmagające się z cerą tłustą powinny unikać ciężkich i tłustych kosmetyków. Dla cery tłustej nie są polecane preparaty z olejami roślinnymi i mineralnymi m.in parafiną. Dodatkowo, kosmetyki z alkoholem mogą nadmiernie wysuszać i podrażniać skórę, prowadząc do łojotoku. Skóra łojotokowa nie lubi również składników okluzyjnych np. silikonów i wosków, które działają komedogennie.
Jak pielęgnować skórę tłustą latem? - kilka porad
Oprócz stosowania odpowiednich kosmetyków do skóry tłustej, warto pamiętać o kilku zasadach podczas codziennej pielęgnacji. Przede wszystkim należy stosować delikatne preparaty do mycia twarzy, bez dodatku mydła i substancji wysuszających. Zaleca się, aby skórę twarzy myć dwa razy dziennie. Zbyt częste, agresywne mycie może nasilać problem łojotoku. Osoby z cerą tłustą powinny sięgnąć po lekkie, żelowe kremy nawilżające, które nie pozostawiają tłustej warstwy. Ponadto, osoby zmagające się łojotokiem powinny na stałe wprowadzić do pielęgnacji preparaty złuszczające. Ten krok umożliwia usuwanie nadmiaru sebum i regulację pracy gruczołów łojowych.
W przypadku skóry problematycznej polecane się odpowiednie preparaty na trądzik, które działają przeciwbakteryjnie i przeciwzapalnie. Ważne jest, aby takie preparaty wprowadzać stopniowo i nie mieszać ich ze sobą.
Osoby ze skórą tłustą powinny również pamiętać o ochronie przeciwsłonecznej. W tym przypadku najlepsze będą preparaty na bazie filtrów mineralnych, które dodatkowo matują cerę.
Jak dbać o cerę tłustą latem? - dieta
Zarówno w lato, jak i w innym czasie należy zwrócić uwagę na odpowiednią dietę. Osoby zmagające się ze skórą tłustą i trądzikiem powinny unikać przetworzonego jedzenia, bogatego w węglowodany i niezdrowe tłuszcze. Ponadto, zaleca się ograniczenie nabiału, który może wpływać na zwiększony poziom insuliny w organizmie i indukować wydzielanie sebum.
Zwiększona temperatura latem może powodować zaostrzenie objawów, charakterystycznych dla skóry łojotokowej. W tym czasie warto sięgnąć po łagodne kosmetyki, które mają właściwości nawilżające, regulujące pracę gruczołów łojowych oraz zmniejszające ilość sebum. Dla osób ze skórą tłustą polecane są także kosmetyki złuszczające i wspomagające walkę z trądzikiem. Natomiast w pielęgnacji skóry tłustej należy unikać ciężkich i okluzyjnych składników.
Bibliografia:
- Ciechanowska, A. i wsp. (2016). Typy skóry twarzy – różnicowanie i zasady pielęgnacji. Kosmetologia Estetyczna, 5(5), 547–553.https://aestheticcosmetology.com/wp-content/uploads/2019/02/ke2016.5-5.pdf
- Li, X. i wsp. (2024). Influence of skin microbiota on sebum excretion in Chinese women with oily facial skin. Scientific Reports, 14, 4325. https://doi.org/10.1038/s41598-024-85000-z
- Sakuma, T. i wsp. (2012). Oily skin: an overview. Skin Pharmacology and Physiology, 25(5), 227–235. https://doi.org/10.1159/000338978
- American Academy of Dermatology Association. (n.d.). Oily skin: Tips for managing. Retrieved July 18, 2025, from https://www.aad.org/public/everyday-care/skin-care-basics/dry/oily-skin
- Zegarska, B. (Ed.). (2020). Kosmetologia. Tom 1. Wydawnictwo Lekarskie PZWL.
